اگر کیس کامپیوتر خود را نگاه کرده باشید، قطعا دیده اید که تمام قطعات بر روی یک برد نسبتا بزرگ سوار شده اند. در این مقاله قصد داریم تا با بررسی آن، به این نتیجه برسیم که چرا این قطعه را Motherboard مینامند.

مادربرد، برد اصلی و مین برد همگی نام یک قطعه الکترونیکی است که داخل تمام کیس ها، تلفن های همراه و لب تاپ ها وجود دارد. این قطعه ی بزرگ، سایر قطعات کامپیوتری از جمله پردازنده (CPU)، حافظه موقت(RAM)، هارد دیسک(HDD) و تمام کامپومنت ها را به یکدیگر متصل کرده. تمام قطعات نام برده شده از طریق مادربرد در ارتباط با هم قرار میگیرند. برق مورد نیاز این قطعات نیز از طریق منبع تغذیه(PSU) تامین میگردد.

برای درک بهتر موضوع یک شهر را در نظر بگیرید، تمام ساختمان های مهم، ترمینال ها و سازه های بزرگ توسط راه ها و مسیر هایی بهم متصل هستند و باهم در ارتباط اند. مادربرد هم درست به همین حالت است، قطعات دیگر مانند ساختمان ها روی مادربرد قرار میگیرند و از طریق مسیر های الکترونیکی ریز، بهم متصل میشوند.

مادربرد دارای اجزای مختلفی است که در ادامه بررسی میکنیم.

باس BUS

به مسیرهایی که داده ها از آن عبور میکنند و یک یا چند قطعه سخت افزاری را به یکدیگر متصل میکنند به اصطلاح باس میگویند. به بیان ساده تر، مسیر های ارتباطی بر روی مادربرد است که قطعات را به وصل میکنند.

هرچقدر این باس ها عریض تر و با کیفیت تر باشند، سرعت انتقال داده های بیشتری را بین قطعات خواهیم داشت. البته این سرعت انتقال نیز تحت تاثیر عواملی از جمله، جنس مسیر یا تنظیمات مادربرد، به یک سرعت خاص محدود شود، درست مانند این که ما جاده های عریض و بزرگ داشته باشیم ولی حداکثر سرعت مجاز ما کم باشد.

از بین این مسیر ها، یک باس بسیار حیاتی وجود دارد که پردازندهCPU را به پل شمالی North Bridge (که در ادامه مقاله توضیح داده خواهد شد)، بر روی خود مادربرد وصل میکند. این باس Front side Bus (به اختصار FSB) نامیده میشود. سرعت FSB معمولا یکی از فاکتور های تعیین کننده ی قیمت مادربرد است.

چیپست Northbridge و Southbridge

پل شمالی، قطعه ای بر روی مادربرد است که مرکز کنترل حافظه RAM در آن وجود دارد و درست مانند یک چهارراه، ترافیک انتقال داده از پردازنده به سایر قطعات مانند RAM و برعکس را کنترل میکند. همچنین این چیپ، کارت گرافیک و RAM را نیز به هم متصل میکند.

گفتیم که انتقال داده از پردازنده به پل شمالی توسط باس FSB صورت میگیرد، ولی باید بدانیم که در مادربرد های مدرن باسی بنام FSB اصلا وجود ندارد. در این نسل از پردازنده ها به جای این که به پل شمالی متکی باشند، در آن ها کنترلر های حافظه و دیگر کنترلر های قطعات به طور جاگانه طراحی شده اند، به دین صورت پردازنده میتواند به طور اختصاصی به حفظه های مورد نیاز خود دست پبدا کند. همین امر باعث افزیش سرعت چشمگیر انتقال داده ها میشود.

پل جنوبی یا Sourthbridge از طریق پل شمالی با پردازنده در ارتباط است، طبیعی است که نسبت به پل شمالی فعالیت های ضعیف تری را بر عهده دارد. کنترلر های ورودی و خروجی مادربرد، در این چیپ قرار دارد و یکی از وظایف اصلی آن، مرتبط کردن پل شمالی با ورودی خروجی هایی مانند، درگاه های USB، هارد دیسک، بایوس، دیگر کارت های PCI و کنترلرصدا و غیره… میباشد.

بایوس BIOS

بایوس یک سفت افزار (Firmware) است که داخل یک چیب بر روی همه ی مادربرد های کامپیوتر های شخصی قرار میگیرد. سفت افزار یا فریم ویر، برنامه های سطح پایین و ثابتی هستند که در چیپ های الکتریکی ذخیره شده و کنترل آن دستگاه را برعهده میگرند. به این قطعه ROM BIOS هم میگویند چرا که یک سفت افزار خواندنی است.

زمانی که سیستم را روشن میکیند، بایوس وارد عمل میشود و خروجی ها و ورودی ها مادربرد را تشخیص داده، مدیریت کرده و آن هارا تست میکند. پس تست کردن نوبت به آن میرسد که سیستم عامل را راه اندازی کند. این کار با تشخیص دادن رکورد راه اندازی اصلی روی حافظه تنظیم شده ( حافظه ای که در بایوس تنظیم میشود تا بوت از طریق آن حافظه انجام گیرد. مانند هارد دیسک، فلش مموری و غیره….) انجام میگیرد.

CPU Socket

ممکن است بارها این جمله که {هر پردازنده ای به هر مادر بردی نمیخورد} را شنیده باشید. واقعیت این است که هر نسل از مادربرد ها تنها پردازنده هایی را قبول میکنند که با آن ها سازگاری کامل داشته باشند. از جمله این سازگاری ها میتوان به تکنولوژی به کار رفته در ساخت، نحوه ارتباط با اجزا و سرعت هایی که پشتیبانی میکند اشاره کرد ولی اولین فاکتور سازگاری پردازنده با برد اصلی، نوع سوکت های پردازنده است.

منظور از سوکت، آرایش پین هایی است که در محل قرار گیری پردازنده روی برد اصلی قرار گرفته اند.

پاسخی بگذارید